Sự khác nhau giữa tố giác về tội phạm & tin báo về tội phạm

Thế nào là tố giác tội phạm, tin báo về tội phạm? Điểm giống, khác nhau giữa tố giác tội phạm & tin báo về tội phạm. Thời hạn giải quyết tin báo tố giác tội phạm.

Tin báo tội phạm là gì?

Tin báo về tội phạm là thông tin về một vụ việc có dấu hiệu tội phạm do cá nhân, tổ chức hoặc cơ quan thông báo cho cơ quan có thẩm quyền hoặc thông tin về tội phạm được đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng (căn cứ Khoản 2 Điều 144 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015).

Tố giác tội phạm là gì?

Tố giác tội phạm (hay tố giác về tội phạm) là việc cá nhân phát hiện và thực hiện tố giác hành vi có dấu hiệu tội phạm với cơ quan có thẩm quyền (căn cứ Khoản 1 Điều 144 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015).

>> Xem thêm: Hướng dẫn cách tố giác tội phạm online qua VNeID.

Điểm giống nhau giữa tố giác tội phạm và tin báo về tội phạm

1. Vai trò của tin báo, tố giác về tội phạm

Theo Điểm d Khoản 1 Điều 4 và Điều 143 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015, thì tố giác tội phạm và tin báo về tội phạm đều là nguồn cung cấp thông tin về tội phạm cho cơ quan có thẩm quyền để xem xét, giải quyết và quyết định việc khởi tố vụ án hình sự theo quy định của pháp luật.

2. Quyền, nghĩa vụ của người tố giác, báo tin về tội phạm

Quyền của cá nhân đã báo tin, tố giác tội phạm và cơ quan, tổ chức đã báo tin về tội phạm bao gồm:

• Được yêu cầu cơ quan có thẩm quyền giữ bí mật về việc báo tin, tố giác tội phạm;
• Được yêu cầu cơ quan có thẩm quyền bảo vệ tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm, uy tín, các quyền và lợi ích hợp pháp khác khi bị đe dọa;
• Được thông báo về kết quả giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm;
• Được quyền khiếu nại quyết định, hành vi tố tụng của cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng trong việc tiếp nhận và giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm.

Nghĩa vụ của cá nhân, cơ quan, tổ chức đã gửi tin báo, tố giác về tội phạm:

• Phải có mặt theo yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm;
• Trình bày trung thực, chi tiết về các tình tiết liên quan đến sự việc mà mình biết được.

Khác biệt giữa tố giác tội phạm và tin báo về tội phạm

Việc phân biệt rõ giữa tố giác và tin báo là nền tảng để cơ quan chức năng áp dụng đúng quy trình tố tụng và đảm bảo quyền lợi của người cung cấp thông tin. Dưới đây là các điểm khác biệt cụ thể:

1. Chủ thể thực hiện

Chủ thể chính là điểm phân biệt rõ ràng nhất giữa hai khái niệm “tố giác về tội phạm” và “tin báo về tội phạm”. Cụ thể:

➧ Tố giác về tội phạm: 

• Bị giới hạn nghiêm ngặt và cơ quan có thẩm quyền chỉ chấp nhận chủ thể đứng ra tố giác là cá nhân;
• Việc giới hạn này nhằm mục đích cá nhân hóa trách nhiệm pháp lý của cá nhân, đảm bảo độ tin cậy ban đầu của tin tố giác (tránh tố giác sai sự thật), đồng thời là cơ sở để cơ quan có thẩm quyền kích hoạt chế độ bảo vệ đối với người tố giác và người thân của họ khi có nguy cơ bị đe dọa về an toàn, tính mạng.

➧ Tin báo về tội phạm: 

• Phạm vi chủ thể được phép cung cấp tin báo về tội phạm rộng hơn, ngoài cá nhân thì cơ quan, tổ chức hoặc các kênh truyền thông, kênh thông tin đại chúng đều có thể cung cấp tin báo về tội phạm;
• Việc cho phép nhiều chủ thể báo tin về tội phạm giúp cơ quan có thẩm quyền thu thập thông tin từ nhiều nguồn và phát hiện sai phạm kịp thời.

Ví dụ: 

• Tin báo về tội phạm: Báo chí đưa tin về cá nhân, tổ chức có dấu hiệu tội phạm;
• Tố giác về tội phạm: Chị A phát hiện xe máy bị người khác trộm cắp và đến cơ quan công an tố giác hành vi có dấu hiệu của tội trộm cắp tài sản.

2. Căn cứ pháp lý

Quy định về tố giác tội phạm, tin báo về tội phạm

1. Cơ quan tiếp nhận tin báo, tố giác về tội phạm

Dưới đây là danh sách các đơn vị, cơ quan công an tiếp nhận tố giác, báo tin về tội phạm và kiến nghị khởi tố bao gồm:

• Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Bộ Công an;
• Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội;
• Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu;
• Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy;
• Văn phòng Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp tỉnh;
• Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về trật tự xã hội;
• Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu;
• Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy;
• Cơ quan An ninh điều tra Bộ Công an;
• Cơ quan An ninh điều tra Công an cấp tỉnh;
• Cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra của Công an nhân dân;
• Công an xã, phường, thị trấn, Đồn Công an.

2. Hình thức báo tin, tố giác về tội phạm

Công dân có thể báo tin về tội phạm, tố giác tội phạm theo các hình thức sau:

• Báo tin, tố giác tội phạm trực tiếp tại cơ quan công an có thẩm quyền;
• Nộp văn bản báo tin tội phạm hoặc đơn tố giác tội phạm tới cơ quan công an có thẩm quyền;
• Qua phương tiện thông tin đại chúng, báo nói, báo hình;
• Gửi tin báo, đơn tố giác qua hòm thư điện tử, qua ứng dụng VNeID;
• Gọi điện báo tin, tố giác tội phạm qua điện thoại trực ban của cơ quan công an;
• Gửi đơn, thư tố giác, báo tin về tội phạm tới cơ quan công an thông qua dịch vụ bưu chính.

Xem thêm: 

>> Cách viết đơn tố giác tội phạm;

>> Cách làm đơn tố cáo lừa đảo chiếm đoạt tài sản;

>> Dịch vụ soạn thảo đơn tố cáo và đơn tố giác.

Thời hạn giải quyết tin báo, tố giác tội phạm

Theo quy định tại Điều 147 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015, thời hạn giải quyết tố giác, tin báo về tội phạm, kiến nghị khởi tố như sau:

• Trong thời hạn 20 ngày tính từ ngày nhận được tin báo, tố giác về tội phạm, cơ quan điều tra thực hiện kiểm tra, xác minh và ra một trong các quyết định sau:
  • Quyết định khởi tố vụ án hình sự;
  • Quyết định không khởi tố vụ án hình sự;
  • Quyết định tạm đình chỉ việc giải quyết tin báo, tố giác về tội phạm, kiến nghị khởi tố.
• Trường hợp vụ việc trong tin báo, tố giác về tội phạm hoặc kiến nghị khởi tố có nhiều tình tiết phức tạp, hoặc phải tiến hành kiểm tra, xác minh tại nhiều địa điểm thì có thể kéo dài thời gian giải quyết tin báo, tố giác tội phạm nhưng không quá 2 tháng;
• Trường hợp cần thêm thời gian để hoàn tất việc kiểm tra, xác minh có thể gia hạn thêm 1 lần nhưng không quá 2 tháng;
• Trước khi hết thời hạn kiểm tra, xác minh 5 ngày, nếu cơ quan điều tra nếu cần thêm thời gian để hoàn tất việc xác minh, điều tra thì phải có văn bản đề nghị Viện kiểm sát gia hạn thời gian.

Tin báo về tội phạm và tố giác tội phạm là hai hình thức pháp lý riêng biệt, nhưng thường dễ bị nhầm lẫn. Việc phân biệt và hiểu rõ hai khái niệm này chính là cơ sở để cơ quan tố tụng áp dụng đúng trình tự pháp lý đồng thời giúp công dân hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình.

Bạn có thể tham khảo thêm nhiều thông tin liên quan tại các bài viết dưới đây của Anpha:

Xem thêm:

>> Vô ý gây thương tích có đi tù không;

>> Quyền tự do ngôn luận là gì;

>> Các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự;

>> Lưu ý khi tố cáo và tố giác tội phạm.