Điều 141 bộ luật hình sự: quan hệ với người 17 tuổi có vi phạm pháp luật không, bao nhiêu tuổi quan hệ không bị đi tù, 16 tuổi quan hệ tự nguyện có đi tù không?
Theo quy định tại Khoản 1 Điều 141 Bộ luật Hình sự 2015 (được sửa đổi bởi Khoản 23 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017), hiếp dâm là hành vi ép buộc người khác quan hệ tình dục hoặc giao cấu trái với ý muốn của nạn nhân bằng các hình thức như:
- Sử dụng vũ lực;
- Đe dọa dùng vũ lực;
- Lợi dụng tình trạng không thể chống cự được của nạn nhân;
- Các thủ đoạn khác làm nạn nhân mất khả năng nhận thức, điều khiển hành vi, mất khả năng kháng cự, ví dụ như:
- Cho bị hại uống thuốc ngủ, thuốc gây mê;
- Cho bị hại uống rượu bia hoặc các chất kích thích mạnh làm nạn nhân mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi;
- Dụ dỗ cho tốt nghiệp, đi học, đi thi đấu, biểu diễn… để thực hiện hành vi đồi bại.
|
Như vậy:
Hiếp dâm là hành vi phạm tội xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm, sức khỏe, thậm chí là tính mạng của người khác. Việc ép buộc quan hệ, đe dọa dùng vũ lực để giao cấu trái ý muốn của nạn nhân dưới 16 tuổi hay từ 16 tuổi trở lên là hành vi vi phạm pháp luật và sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
|
>> Có thể bạn quan tâm:
>> Phân biệt tội hiếp dâm và tội cưỡng hiếp;
>> Phân biệt tội hiếp dâm và tội giao cấu.
Trường hợp không xử lý hình sự đối với tội hiếp dâm là gì?
Căn cứ tại Điều 155 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 được sửa đổi bởi Khoản 3 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2021 quy định chỉ được khởi tố vụ án hiếp dâm theo yêu cầu của người bị hại hoặc người đại diện của người bị hại nếu hành vi hiếp dâm đó áp dụng khung hình phạt cơ bản quy định tại Khoản 1 Điều 141 Bộ luật Hình sự 2015.
Theo đó, với các trường hợp phạm tội hiếp dâm áp dụng khung hình phạt nặng hơn hoặc người bị hại là trẻ em dưới 16 tuổi thì vụ án vẫn sẽ bị khởi tố theo quy định mà không phụ thuộc vào yêu cầu khởi tố của phía người bị hại.
Đồng thời tại Khoản 2 Điều 155 Bộ luật Tố tụng hình sự 2015 quy định vụ án bị đình chỉ trong trường hợp phía người bị hại tự nguyện bãi nại mà không phải do bị ép buộc hay cưỡng bức.
|
Tóm lại:
Người có hành vi hiếp dâm không bị xử lý hình sự nếu thỏa mãn cả 3 yêu cầu sau:
- Hành vi phạm tội quy định tại Khoản 1 Điều 141 Bộ luật Hình sự 2015;
- Người bị hại trên 16 tuổi;
- Người bị hại đã tự nguyện bãi nại.
|
Lưu ý:
1) Người đại diện của người bị hại được yêu cầu khởi tố vụ án hiếp dâm nếu người bị hại thuộc các trường hợp sau:
- Chưa đủ 18 tuổi;
- Bị các vấn đề về thần kinh, thể chất;
- Đã chết.
2) Nếu phía người bị hại đã thực hiện bãi nại thì không được yêu cầu khởi tố lại vụ án, trừ khi bị ép buộc, cưỡng bức bãi nại.
Có thể bạn quan tâm:
>> Có bỏ án tử hình đối với tội hiếp dâm không;
>> Tội hiếp dâm có được đương nhiên xóa án tích không;
>> Hướng dẫn cách tố giác tội phạm online qua VNeID;
>> 4 lưu ý khi tố cáo và tố giác tội phạm;
>> Như thế nào là người đại diện;
>> Như thế nào là người giám hộ.
Khung hình phạt tội hiếp dâm người từ đủ 16 tuổi và tội hiếp dâm trẻ em
1. Khung hình phạt tội hiếp dâm, ép buộc quan hệ với người đủ 16 tuổi trở lên
Căn cứ Điều 141 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi Khoản 23 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017, các khung hình phạt đối với tội hiếp dâm người từ đủ 16 tuổi trở lên quy định như sau:
➤ Khung 1 (khung hình phạt cơ bản): Phạt tù từ 2 - 7 năm
- Áp dụng nếu người bị hại là người từ đủ 18 tuổi trở lên;
- Hành vi hiếp dâm không có tình tiết tăng nặng (quy định tại khung 3, khung 4).
➤ Khung 2: Phạt tù từ 5 - 10 năm
- Áp dụng nếu người bị hại là người từ đủ 16 tuổi - dưới 18 tuổi;
- Trường hợp hành vi hiếp dâm người trong độ tuổi này mà có tình tiết tăng nặng bên dưới thì sẽ áp dụng mức hình phạt tương ứng.
➤ Khung 3: Phạt tù từ 7 - 15 năm
Áp dụng nếu người phạm tội thuộc 1 trong các trường hợp sau:
- Phạm tội có tổ chức;
- Hiếp dâm tập thể đối với 1 người;
- Hiếp dâm 2 người trở lên;
- Phạm tội từ 2 lần trở lên;
- Hành vi hiếp dâm mang tính loạn luân;
- Hiếp dâm làm người khác mang thai;
- Hiếp dâm người mà mình có nghĩa vụ nuôi dưỡng, dạy dỗ và chữa bệnh;
- Gây thương tích hoặc suy giảm sức khỏe của người bị hại với tỷ lệ thương tật từ 31% - 60%;
- Tái phạm mang tính chất nguy hiểm.
➤ Khung 4: Phạt tù từ 12 - 20 năm hoặc tù chung thân
Áp dụng nếu người phạm tội thuộc 1 trong các trường hợp sau:
- Gây thương tích, suy giảm sức khỏe hoặc gây tổn hại về tâm thần và hành vi của người bị hại với tỷ lệ tổn thương từ 61% trở lên;
- Biết bản thân bị nhiễm HIV nhưng vẫn cố ý phạm tội;
- Hiếp dâm làm nạn nhân chết hoặc tự tử.
➤ Hình phạt bổ sung: Cấm giữ chức vụ, hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.
Có thể bạn quan tâm:
>> Tội bôi nhọ danh dự người khác phạt như thế nào;
>> Mức xử phạt hành vi gây rối trật tự công cộng.
2. Tội hiếp dâm trẻ em, đe dọa dùng vũ lực để quan hệ trẻ dưới 16 tuổi bị bao nhiêu năm tù?
Căn cứ Điều 142 Bộ luật Hình sự 2015 được sửa đổi bởi Khoản 24 Điều 1 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017, mức xử phạt đối với tội hiếp dâm trẻ em dưới 16 tuổi được quy định như sau:
➤ Khung 1: Phạt tù từ 7 - 15 năm
Áp dụng nếu người phạm tội thuộc 1 trong các trường hợp sau:
- Hiếp dâm người từ đủ 13 - 16 tuổi;
- Giao cấu hoặc quan hệ tình dục với trẻ em từ đủ 10 tuổi - dưới 13 tuổi (bất kể người bị hại có đồng ý hay không).
➤ Khung 2: Phạt tù từ 12 - 20 năm
Áp dụng nếu người phạm tội thuộc 1 trong các trường hợp sau:
- Hiếp dâm 2 người trở lên;
- Phạm tội từ 2 lần trở lên;
- Hành vi hiếp dâm mang tính loạn luân;
- Hiếp dâm làm người khác mang thai;
- Hiếp dâm người mà mình có nghĩa vụ nuôi dưỡng, dạy dỗ và chữa bệnh;
- Gây thương tích hoặc suy giảm sức khỏe của người bị hại với tỷ lệ thương tật từ 31% - 60%;
- Tái phạm mang tính chất nguy hiểm.
➤ Khung 3: Phạt tù từ 20 năm, tù chung thân hoặc tử hình
Áp dụng nếu người phạm tội thuộc 1 trong các trường hợp sau:
- Phạm tội có tổ chức;
- Hiếp dâm tập thể đối với 1 người;
- Hiếp dâm trẻ em dưới 10 tuổi;
- Gây thương tích, suy giảm sức khỏe hoặc gây tổn hại về tâm thần và hành vi của người bị hại với tỷ lệ tổn thương từ 61% trở lên;
- Biết bản thân bị nhiễm HIV nhưng vẫn cố ý phạm tội;
- Hiếp dâm làm nạn nhân chết hoặc tự tử.
➤ Hình phạt bổ sung: Cấm giữ chức vụ, hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 1 - 5 năm.
Các câu hỏi thường gặp về tội hiếp dâm
1. Dùng vũ lực để quan hệ với người dưới 18 tuổi có vi phạm pháp luật không?
Hành vi sử dụng vũ lực quan hệ với người dưới 18 tuổi là hành vi phạm tội hiếp dâm, có thể bị phạt tù hoặc nặng nhất là tử hình.
>> Xem chi tiết: Quan hệ với người dưới 18 tuổi có vi phạm pháp luật không.
2. Chuốc thuốc mê sau đó giao cấu với người dưới 18 tuổi phạm tội gì?
Hành vi chuốc thuốc mê người dưới 18 tuổi làm nạn nhân mất khả năng chống cự rồi thực hiện hành vi giao cấu là phạm tội hiếp dâm.
>> Xem chi tiết: Tội hiếp dâm là gì.
3. Hiếp dâm, cưỡng ép giao cấu người dưới 16 tuổi đi tù bao nhiêu năm?
Tội hiếp dâm trẻ em dưới 16 tuổi bị xử phạt như sau:
- Khung hình phạt cơ bản: Phạt tù từ 7 - 15 năm;
- Nếu hành vi có tính chất nguy hiểm và gây hậu quả nghiêm trọng: Phạt tù từ 12 - 20 năm, chung thân hoặc tử hình.
>> Xem chi tiết: Khung hình phạt tội hiếp dâm trẻ em dưới 16 tuổi.
4. Hiếp dâm không thành có bị xử lý hình sự không?
Hiếp dâm không thành thuộc trường hợp phạm tội chưa đạt, vẫn sẽ bị xử lý hình sự nhưng nhẹ hơn. Cụ thể:
- Phạt tối đa 20 năm tù: Nếu tội hiếp dâm hoàn thành bị phạt tù chung thân hoặc tử hình;
- Phạt tối đa 3/4 khung hình phạt: Nếu tội hiếp dâm hoàn thành bị phạt tù có thời hạn.
5. Giao cấu với người từ đủ 13 tuổi đến dưới 16 tuổi có bị phạt tù không?
Có. Khung hình phạt đối với tội giao cấu với người từ đủ 13 tuổi - dưới 16 tuổi như sau:
- Phạt tù từ 1 - 5 năm: Áp dụng với người từ đủ 18 tuổi trở lên có hành vi giao cấu với người từ 13 tuổi - dưới 16 tuổi nhưng không thuộc trường hợp hiếp dâm hay cưỡng dâm quy định tại Điều 142 và Điều 144 Bộ luật Hình sự;
- Phạt tù từ 3 - 15 năm: Nếu hành vi có tính chất nguy hiểm và gây hậu quả nghiêm trọng.
>> Tham khảo thêm: Khung hình phạt tội giao cấu với trẻ em.