Xem ngay: công ty nợ lương có kiện được không? Gửi đơn khiếu nại công ty không trả lương ở đâu? Công ty không trả lương cho nhân viên có bị phạt không?
Quy định trả lương cho người lao động
Căn cứ theo quy định tại Điều 94 Bộ Luật Lao động 2019 về nguyên tắc công ty trả lương cho người lao động (NLĐ) như sau:
- Phải thanh toán tiền lương đầy đủ và đúng thời hạn cho NLĐ. Nếu NLĐ không thể nhận trực tiếp, NLĐ có thể ủy quyền cho người khác nhận hộ;
- Không được can thiệp vào việc sử dụng tiền lương của NLĐ;
- Không được ép buộc NLĐ phải mua hàng hóa hay sử dụng dịch vụ của công ty hoặc của bên thứ ba do công ty chỉ định.
Đồng thời tại Điều 97 Luật này cũng quy định:
- Công ty có thể trả lương chậm nhưng không được quá 30 ngày: Chỉ khi trong trường hợp bất khả kháng, công ty không thể trả lương đúng hạn (dù đã tìm đủ mọi biện pháp khắc phục);
- Công ty phải đền bù cho người lao động: Nếu chậm trả lương từ 15 ngày trở lên;
- Mức đền bù ít nhất bằng tiền lãi của tiền lương trả chậm, tính theo lãi suất tiền gửi kỳ hạn 1 tháng do ngân hàng nơi doanh nghiệp mở tài khoản trả lương công bố tại thời điểm thanh toán lương.
Theo đó, dù bất kỳ lý do nào công ty cũng phải trả lương theo đúng nguyên tắc và đúng quy định về thời hạn trả lương theo quy định của pháp luật.
Tham khảo thêm:
>> Nguyên tắc trả lương cho người lao động;
>> Quy định tiền lương và hình thức trả lương của hộ kinh doanh;
>> Quy định về trả lương trong thời gian thử việc;
>> Tự ý bỏ việc nghỉ ngang có được trả lương không?
Mặc dù pháp luật đã quy định rất rõ ràng về nguyên tắc và thời hạn trả lương. Tuy nhiên, trên thực tế vẫn có không ít trường hợp doanh nghiệp chậm trả hoặc nợ lương kéo dài, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của NLĐ.
Khi rơi vào trường hợp này, NLĐ có thể chủ động áp dụng 3 cách giải quyết sau đây để bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình.
1. Khiếu nại ban lãnh đạo công ty nợ lương nhân viên
NLĐ có thể trao đổi trực tiếp với ban lãnh đạo, bộ phận nhân sự hoặc kế toán để làm rõ lý do chậm trả lương và yêu cầu công ty thanh toán đầy đủ số tiền còn nợ.
Khi làm việc, NLĐ nên:
- Đề nghị công ty đưa ra thời hạn thanh toán cụ thể;
- Ưu tiên trao đổi bằng văn bản để làm căn cứ nếu phát sinh tranh chấp.
Cách này giúp NLĐ tiết kiệm thời gian, chi phí, đồng thời vẫn giữ được mối quan hệ lao động nếu công ty thiện chí giải quyết. Tuy nhiên, đối với các trường hợp công ty đã cố tình nợ lương ngay từ đầu thì việc áp dụng cách 1 thường không mang lại hiệu quả.
Tham khảo thêm:
>> Công ty nợ bảo hiểm xã hội NLĐ phải làm gì?
>> Nghỉ ngang công ty không chốt sổ bảo hiểm xã hội phải làm sao?
2. Khiếu nại công ty nợ lương tại Chánh Thanh tra Sở Nội vụ
Khi công ty không thiện chí hợp tác, kéo dài thời gian thanh toán lương, từ chối giải quyết hoặc đã giải quyết nhưng NLĐ không đồng tình với cách giải quyết này thì NLĐ có thể gửi đơn khiếu nại đến Chánh Thanh tra Sở Nội vụ để yêu cầu cơ quan thẩm quyền kiểm tra, xử lý theo quy định pháp luật.
Tham khảo thêm:
>> Quy trình giải quyết khiếu nại hành chính;
>> Dịch vụ tư vấn giải quyết khiếu nại hành chính - Luật sư trực tiếp tư vấn.
Nếu NLĐ không muốn khiếu nại hoặc đã khiếu nại nhưng công ty giải quyết không thỏa đáng, thì NLĐ có quyền khởi kiện công ty.
Trước khi khởi kiện ra Tòa án thì tranh chấp về tiền lương (tranh chấp lao động) thường trải qua 3 giai đoạn sau:
- Giải quyết thông qua hòa giải viên lao động - Bắt buộc;
- Giải quyết thông qua Hội đồng trọng tài lao động - Không bắt buộc;
- Khởi kiện tại Tòa án - Bắt buộc.
Ghi chú:
1. Hòa giải viên lao động là người do Chủ tịch UBND tỉnh bổ nhiệm;
2. Hội đồng trọng tài lao động do Chủ tịch UBND tỉnh thành lập gồm:
- Lãnh đạo Sở Nội vụ là chủ tịch Hội đồng;
- Công chức Sở Nội vụ là thư ký Hội đồng;
- Các thành viên khác.
Trình tự thực hiện của mỗi giai đoạn như sau:
➤ Giải quyết thông qua hòa giải viên lao động - Bắt buộc
Trước khi gửi yêu cầu giải quyết tranh chấp tiền lương cho Hội đồng trọng tài lao động hoặc Tòa án giải quyết thì bắt buộc phải qua thủ tục hòa giải bởi hòa giải viên lao động.
Cụ thể 2 bước hòa giải như sau:
- Bước 1: NLĐ gửi yêu cầu giải quyết tranh chấp về lương cho hòa giải viên lao động;
- Bước 2: Hòa giải viên tiến hành hòa giải và kết thúc việc hòa giải trong vòng 5 ngày làm việc:
- Trường hợp công ty và NLĐ đạt được thỏa thuận, hòa giải viên lập biên bản hòa giải thành và 2 bên thực hiện theo nội dung đã thống nhất;
- Trường hợp không đạt được thỏa thuận, hòa giải viên lập biên bản hòa giải không thành.
Lưu ý:
Trường hợp hòa giải không thành công hoặc phía công ty không thực hiện đúng như thỏa thuận trong biên bản hòa giải thành công thì NLĐ có quyền gửi yêu cầu cho Hội đồng trọng tài lao động hoặc khởi kiện tại Tòa án để tiếp tục giải quyết.
>> Tham khảo thêm: 6 hình thức hòa giải theo pháp luật Việt Nam.
➤ Giải quyết thông qua Hội đồng trọng tài lao động - Không bắt buộc
Như Anpha đề cập ở trên, nếu hòa giải không thành thì tùy theo quyết định của các bên mà có thể đưa vụ việc ra Hội đồng trọng tài lao động giải quyết tiếp hoặc bỏ qua bước này và kiện thẳng ra Tòa.
Dưới đây là trình tự các bước giải quyết tranh chấp tiền lương thông qua Hội đồng trọng tài lao động:
- Bước 1: NLĐ gửi yêu cầu giải quyết tranh chấp về lương cho Hội đồng trọng tài lao động;
- Bước 2: Ban trọng tài được thành lập trong vòng 7 ngày kể từ ngày nhận yêu cầu giải quyết tranh chấp về lương của NLĐ;
- Bước 3: Trong vòng 30 ngày kể từ ngày được thành lập, ban trọng tài phải giải quyết cho NLĐ.
Lưu ý:
- NLĐ không được gửi yêu cầu giải quyết tranh chấp tiền lương đồng thời cho cả Hội đồng trọng tài lao động và Tòa án;
- Trường hợp hết thời hạn thành lập ban trọng tài hoặc quá 30 ngày kể từ ngày thành lập mà ban trọng tài vẫn chưa giải quyết tranh chấp thì NLĐ có thể khởi kiện ra Tòa án.
➤ Khởi kiện tại Tòa án - Bắt buộc
Thứ tự các bước khởi kiện công ty tại Tòa án về tranh chấp tiền lương như sau:
- Bước 1: NLĐ gửi đơn khởi kiện lên Tòa án nhân dân có thẩm quyền nơi đặt trụ sở công ty;
- Bước 2: Tòa án thụ lý vụ án và giải quyết theo quy trình tố tụng dân sự gồm:
- Chuẩn bị cho phiên xét xử;
- Xét xử sơ thẩm;
- Kháng cáo và xét xử phúc thẩm (nếu có).
- Bước 3: Thi hành án theo quyết định của Tòa án.
Tham khảo thêm:
>> Dịch vụ tư vấn khởi kiện tranh chấp lao động tiền lương - Giá ưu đãi cho NLĐ;
>> Dịch vụ giải quyết tranh chấp hợp đồng lao động;
>> Dịch vụ tư vấn luật theo vụ việc cho người lao động.
Theo quy định tại Khoản 1 Điều 6 và Điều 17 Nghị định 12/2022/NĐ-CP, công ty có hành vi không trả lương đúng hạn, không trả hoặc trả không đủ tiền lương cho NLĐ theo thỏa thuận sẽ bị phạt tiền như sau:
|
Mức phạt hành chính
|
Số lượng lao động bị nợ lương
|
|
10.000.000 - 20.000.000 đồng
|
Từ 1 - 10 người lao động
|
|
20.000.000 - 40.000.000 đồng
|
Từ 11 - 50 người lao động
|
|
40.000.000 - 60.000.000 đồng
|
Từ 51 - 100 người lao động
|
|
60.000.000 - 80.000.000 đồng
|
Từ 101 - 300 người lao động
|
|
80.000.000 - 100.000.000 đồng
|
Từ 301 người lao động trở lên
|
Lưu ý:
Ngoài khoản tiền phạt trên, công ty còn phải trả đủ số tiền lương và tiền lãi của số tiền lương trả chậm cho NLĐ.
Tham khảo thêm:
>> Mức phạt công ty đóng bảo hiểm y tế trễ;
>> Mức phạt công ty chậm đóng bảo hiểm xã hội.
Câu hỏi về việc đòi lại quyền lợi khi công ty nợ lương người lao động
1. Công ty nợ lương nhưng không có hợp đồng lao động có đòi được không?
Người lao động vẫn có thể đòi tiền lương dù không có hợp đồng lao động bằng văn bản. Tuy nhiên, phải có các căn cứ khác chứng minh được quan hệ lao động thực tế như bảng chấm công, sao kê ngân hàng/phiếu trả lương, thẻ nhân viên…
2. Công ty nợ lương thì phải làm sao?
Khi bị công ty nợ lương, người lao động có thể làm theo 3 cách sau:
- Cách 1: Khiếu nại ban lãnh đạo công ty nợ lương nhân viên;
- Cách 2: Khiếu nại công ty nợ lương tại Chánh Thanh tra Sở Nội vụ;
- Cách 3: Khởi kiện công ty nợ lương tại Tòa án.
>> Xem chi tiết: Công ty nợ lương nên làm gì.
3. Công ty không trả lương thì kiện ở đâu?
Người lao động có thể kiện công ty nợ lương ở Tòa án có thẩm quyền nơi công ty đặt trụ sở. Tuy nhiên trước khi khởi kiện, người lao động bắt buộc phải giải quyết thông qua hòa giải viên lao động.
>> Xem chi tiết: Khởi kiện công ty nợ lương tại Tòa án.
4. Công ty nợ lương 3 tháng, công ty trả lương trễ có bị phạt không?
Có. Công ty trả lương trễ có thể bị phạt từ 10.000.000 - 100.000.000 đồng tùy thuộc vào số lượng người lao động bị chậm trả lương. Ngoài ra, công ty còn phải trả đủ số tiền lương và tiền lãi của số tiền lương trả chậm cho NLĐ.
>> Xem chi tiết: Mức phạt công ty nợ lương nhân viên.